Diseinua bilaketaren emaitza.

Denbora zor diogu

sormena

Atzera kontaketa konstantean bizi gara. Emaitza sortzaile baterako, ordea, denbora funtsezkoa da. Ez da kasualitatea izango sormenak bidea egitea denborak mugatzen ez gaituenean…

Sormena.

  1. iz. Ahalmen sortzailea, errealitatean ez dagoena irudimen nahiz gogamenez sortzeko eta errealitatean gauzatu edo kreatzeko balio duena.

Sormenak ez daki denboraz, ez daki ordularien orratzez. Entrega epeez. Ez da geratzeko etortzen, badator eta badoa. Mareen gisan, gora eta behera ibiltzen da. Eta, olatua hartzen baduzu, sortzeko zorteko izango zara; bestela, aparra bezala desegingo zara.

Denbora.

  1. iz. Gauzak gertatzen eta izakiak aldatzen diren bitarte mugagabea; delako bitarte horren zati mugatua.

Denborak ordea, aski ongi ezagutzen ditu ordularien tik-tak hotsak. Taupadatzat ditu. Denborak hasiera eta bukaera du, markatu egiten du, mugak jarri.

Sormenak eta denborak bat egiten duten unean

Sormenerako denbora funtsezkoa dela esateko testu hau ere atzera kontaketa batean dago idatzita. Erlojuen tik-tak hotsen presioan. Hots bat gehiago, segundu bat gutxiago. Horretan ari gara, denboraren garrantziaz hitz egiten, denborarik ez dugunean. Baina horrela bizi gara, sormen preziatuari preziorik jarri gabe. Minutu bateko kulturan, atzorako ziren entregetan: sormena eskatzen, baina denbora ezin eskaintzen.

Gure esparrua komunikazio estrategikoa eta markagintza dira. Sormena da gure lanabesa. Helburuak lortzeko ideiak gorpuzten aritzen gara, forma ematen: hitzetan, koloreetan, doinuetan, ehunduretan, irudietan…  Eta horiek, ordena logiko eta eraginkorrean zabaltzeko planak diseinatzen; noiz, nondik eta nola komunikatuko ditugun zehazten. 

Puzzle baten antzera, pieza guztiak ondo batzen aritzen gara, elkar hartuta estrategia indartzeko. Helburua lortzeko. Eragiteko.

Hori da gure eguneroko ogia. Eta okinak irina lez, behar dugu guk sormena. Sormena denbora da, eta denborak prezio bat du.  AZKn kontziente gara horretaz, eta egoera hori irauli nahian, gero eta garrantzia handiagoa ematen diogu sormenari. Muga guztien gainetik.

 

Sare sozialak, sareak josteko

Saregileak gara. Arrantzarako ez, baina ekosistema digitala ehuntzeko josten dugu sarea. Gure eguneroko lanabesak dira sare sozialak, eta aisialdirako baino, lanerako darabilzkigu. Gaur, ekainaren 30a, sare sozialen nazioarteko eguna da. Aitzakia horrekin, sareez hitz egingo dugu datozen lerrootan.

Komunikatzeko moduak aldatu dira

Komunikatzeko moduak guztiz aldatu dira. Adarraren deiadarretik, hitzak paretean edo paperean idaztera; mugak uhin bidez gainditu eta uhinei ahotsa ez ezik, irudia gehitzeraino, hots,  pantaila bidezko komunikazioraino. Mila kilometrora dagoena, ikusezin zena, parez pare izan dezakegu. Munduaren bi ertz klik bakarrean lotu ditzakegu. Teknologiak aldaketak ekarri ditu; eta aldaketa horiek komunikatzeko moduak aldatu ditu.

Esku-eskura ditugu gailu teknologikoak; eta, teknologiari esker, tokitik mugitu gabe munduratu gaitezeke. Mundu bat daukagu eskura. Eta gure eskuetan dago horren aurrean zer egin, nola jokatu.

Erabilera da gakoa

Sare sozialak mugarri izan dira eraldaketa horretan. Gertu zein urrun daudenekin, gure inguruarekin sarea ehuntzeko balio dezakete. Gure ispilu izan daitezke eta izan behar lukete; nahiz eta, sarri, nor garen baino nor izan nahi dugun islatzen dugun. Atsegiteak pilatzearen presioa (edo desioa).

Dema horretan korapilatu ordez, sareen erabilera egokiari atera zukua. Josi sareak, ehundu harremanak; izan zu. Pantaila bat tarteko egonagatik, sortu harreman gardenak. Izan ere, sare sozialek onura asko eman diezazkigukete alor pertsonal nahiz profesionalean:

Onura pertsonalak

  • Gogoratzen al duzue nolakoa zen bizitza WhatsApp gabe? Edonoiz eta (ia) edonorekin komunikatzeko aukera ematen digu. Erraz, azkar, merke.
  • Informazioa. Fake news-ak nonahi topatu arren, klik bakarrarekin informazio mordoa jaso dezakegu. Bilatzen jakitea da gakoa.
  • Entretenimendua. Jolasteko, irakurtzeko, ikusteko, entzuteko… hamaika aukera ematen dizkigute sareek! Etxealdian bistakoa izan da hori.
  • Salaketa soziala nahiz interes soziala. Bogan dauden gaien inguruko zabalkundea  egin dezkaezu, baita gai batzuen inguruan salaketa egin ere. Horren adibide da change.org, baita traolak ere.
  • Ezagutza bilatzea. Aditua zara gai jakin batean? Linkedinen, esaterako, gai batean erreferentziazko izan zaitezke eta esparru horren inguruko sarea, harremanak, sortu ditzakezu.

Onura profesionalak

  • Ikusgarritasuna. Beste edozein euskarri bezala, sare sozial batean presentzia izateak gure markaren ikusgarritasuna dakar, notoriedadea lortu dezakegu.
  • Bezeroarekin harremana. Bezeroekin komunikatzeko bide berriak dira. Chatbot-ak bogan daude eta horiek, hain zuzen, unean uneko harremana bilatzen dute.
  • Merkatu-azterketak: Lehiakideak, gure bezeroak… aztertzeko aukera ematen digute sareek. Focus groups tradizionalen osagarri bikaina bihurtu dira, alderdi jakin bati buruzko informazioa modu erraz eta intuitiboan biltzeko aukera ematen baitigute.
  • Inbertsioaren fruituak. Gure ekintzek duten eragina denbora errealean neurtzeko aukera daukagu. Marketin digitaleko kanpainen inbertsioa zein den jakin dezakegu. (ROI)
  • Posizionamendu organikoa (SEO) errazten du. Bilaketa-motorrek gero eta gehiago hartzen dituzte kontuan emaitza sozialak, gehien baloratzen diren parametroetako batzuetan eragin zuzen baitute.
  • Linkedin bezalako sare sozial profesionalak Social Selling-ean, negozioetan , erreferente bihurtu dira. Diziplina horrek online plataformen bidez negozio-harremanak sortzea ahalbidetzen du.
  • Profil erakargarri eta eguneratuak, zure ospea eta izen ona berresteko balio dezakete. Sareak markaren bozgorailu boteretsua dira, eta hortaz, zure filosofia eta izatea komunikatzeko balio dezakete.

Txaponaren bi aldeak dituzte sare sozialek: onurak eta desabantailak. Baina ilunetan baino, nahiago dugu argietan jarri fokua, arestian esan bezala, erabileran baitago gakoa.

Facebook, Instagram, Linkedin, Twitter, Tik tok, WhatsApp, Telegram, Pinterest, Youtube… Aukerak mila dira. Eta guri, balio digute gertukoekin sarea josteko; eta baita, lanean, bezeroekin hartu eman zuzena izateko ere. Erronka bezain beste, aukera dira. Balia ditzagun!

Distantzian bai, baina distante ez

Etxean gelditzera derrigortuta gauden egoera berezi honetan gora egin du sare sozialen erabilpenak, gure sakelakoen datuak urre bihurtzeraino. Sare sozial guztien artean, bada bat aurretik ere aparretan zegoena; eta, egoera honetan, aparrak gora egiten diona: Instagram.

Artista, aktore eta musikari oro etxean direnetik, kultura eskaintzeko eta kontsumitzeko modu berriak sortu dira. Guk geuk, kasu honetan, arreta berezia eskaini diogu Instagramek egunotan zabaldu digun erakusleihoari. 

Izan ere, Instagrama da agertoki nagusia berrogeialdian dauden musikarientzat. Zerrenda amaigabea osa genezake, baita Euskal Herriko musikariei dagokionez ere; besteak beste, Zetak, Zea Mays, La Furia, Xabi Bandini edota Lumi bikoteak eskaini dituzte kontzertuak etxeko egongelatik, mundura zabaltzen dien Instagrameko lehio birtualetik. 

 

Hamaika aukera sortzeko eta entretenitzeko

Egunotan, Bartzelonako hiru publizistek artista anonimoen artelanak jaso eta Instagrameko lehen museo birtuala sortu dute. The Covid Art Museum (CAM, @CovidArtMuseum) da berrogeialdian jaiotzen den munduko lehen museoa eta bertan jasotzen dira konfinamendu-egoerarekin lotutako ilustrazio, argazki, margolan, marrazki, animazio eta bideoak. Tolosa Turismok ere etxetik bertatik herriko txokoak bisitatzeko aukera leiho bat zabaldu du Instagram stories-etan. 

Kultur proposamenetarako ez ezik, Instagramek mezuak zabaltzeko ere balio duela berresteko balio izan digu koronabirusak. Krisia hasi zenean,espaniar estatuko osasungintza departamentuak Dulceida instagramerra kontratatu zuen koronabirusaren inguruko mezuak eta informazioa zabaltzeko. Estatuko osasungintzaren eta herritarren arteko zubi lanak egiteko bide hori erabili du, besteak beste.

Horren urrutira joan gabe, bertako hedabide eta kazetariek ere sare horretara jo dute hainbat eduki sortzeko. Gaztezulo, Berria, Gaztea eta beste hamaika eragile nahiz norbanakok zuzeneko elkarrizketak egiteko ari da erabiltzen Instagram kontua.

Aukera ezinhobea da, gainera, komunitatearen ideiari eusteko, egoera honetan ezinbestekoa baita denak ontzi bereko arraunlariak garela azpimarratzea. Honen adibidea da, zuzenen zuzenean gaiaren errora jo eta konfinamendua hasi bezain pronto aktibatu zen @etxeangeratu Instagrameko profila. 

Komunitatea egiteko beste era bat elkarrekin gauzak egiteko edukiak sortzea da. Etxealdi honetan perretxikoak bezala hazi dira Instagram bidez eskolak ematen dituzten prestatzaile fisiko, sukaldari eta abarrak; zeinak, bide batez,  itxialdi honetan ohitura txarretan ez erortzeko errutinak sorrarazi dizkiguten.

Batzuk aipatzearren:

 

Etxetik munduratzearen albo kalteak

Instagramek eskaintzen dizkigun kultur-proposamen eta aukerak argitara ekarri ditugun arren, ezin ahaztu honen guztiaren itzal luzeaz. Izan ere, musu-truk sorkuntza Instagrametik (edo beste bideetatik) zabaltzearen arrakalez ere asko hitz egin da etxealdi honetan, bereziki kultur-sortzaileek. 

Itxialdi-etxealdi  honek birtualtasunetik ez ezik, balkoitasunetik ere asko du. Balkoietan egin dugu txalo, zarata, dantza, kantuan eta baita bertsotan ere. Balkoitasun honek, hala ere, doakotasuna dakar eta batzuk dagoeneko hasi dira kezkatzen ea joera honek ez duen are gehiago zailduko berez leihatilaren aurretik pasatzeko oso zalea ez den gure gizarte honek, gerora, kulturagatik edo/eta entretenimenduagatik ordaintzea. 

Gaur-gaurkoz atsegiteetatik ez du inork jaten eta txalo birtual zaparradez aparte, kulturgileak (ere) pairatzen ari dira sosen urritasuna berrogeialdi honetan. Honen haritik, krisi honek kulturari ere eragiten diola azaleratzeko, apirilaren 10ean eta 11n, greba kulturala iragarri dute #itzalitanago #itzalitagaude traolen pean. 

Bada zer ikusia, entzuna, gozatua; baina baita zer hausnartua ere.  

 

    

 

COVID-19 eta MARKAK

Zaplazteko bat.

Lau pareten artean gaude gutako bakoitza, gu guztiok. Bakoitza norbere etxean; eta bakoitza, norbere gorputzean.

Baina duela astebete egiten genuena errepikatzen gabiltza lau pareten arten: kanpora begira. Besteek zer egingo, besteek zer sortuko, besteek zer esango. Itxi diguten ateak norbere barrura begiratzeko lehioa zabaldu digun arren; kalera ematen digun lehiotik begira daramagu eguna edo mundura irekitzen gaituen mugikorretik.

Bide berriak bilatu ditugu entretenimendua sortzeko, entretenitzeko. Denbora gelditu denaren sentsazioarekin bukatzeko egotetik gauzak egitera pasa gara:  egin eta egin, egin eta egin.

Captura de pantalla 2020-03-20 a las 16.58.04

Ezin dugu beste aldera begiratu, egoera ukatu nahiko bagenu bezala jokatu, ezer gertatzen ez dela pentsatu. Maratoi baten antzerakoa izango da hau, luze joango da. Egokituko zaigu ez entzunarena egiteagatik ere, egotea; etxea aireratzen dugun moduan, barrura begiratzeko lehioak zabaldu eta gure barrenak aireratzea. Eta helmugara iristean, ez gara berdinak izango. Lau pareten artean egunak eta egunak eman dituzten pertsonak izango gara. Etxetik mugitu gabe bide berriak urratu dituztenak.

Ez gara berdinak izango, ez gu, ezta norbanakook osatzen ditugun markak ere. Honek guztiak, argi dago, marka utziko du gugan.

Gugan eragiten badu, markengan eragingo du

Arraunlarien gisan aritu behar dugu: atzera begira, aurrera egiteko; ez dugu ahaztu behar nondik gatozen, baina honek ere gure izatean isla izango duenez, ezin dugu begiak itxita egin aurrera.

Markek ere bere barrura begiratu beharko dute egunotan. Marketin planak eta estrategiak hautsa hartzen utzi baino, mahai gainean jarri behar ditugu. “Zer nintzen, zer naiz, zer izan nahi dut?” Galderak egiteko garaia heldu da. Galdera horien inguruan  pentsatzekoa.

Captura de pantalla 2020-03-20 a las 16.58.19

Koronabirusa “aldaketa” eskatzen dator, gure ohiturak eta rolak iraultzeko eskatzen. Aldatu beharra daukagu, beraz. Eta, arrapaladan ekin baino, kontzientziaz eta koherentziaz eman behar ditugu hurrengo urratsak.

Momentua da, distantziatik bada ere, elkarrengandik gertu egoteko. Bat egiteko. Gurean, gertuko komunikazioa da oinarri eta helburu. Bezeroa gure bidelaguna delakoan gaude eta bidea hori dela sinetsita ekin diogu bidezidor berri honi ere. Bezeroari irtenbide (des)berdinak, bereizgarriak, eman behar dizkiogulakoan gaude; honela, gizarteari ere konponbideak emateko. Jaso eta eman, eman eta jaso: elkartasuna da hori.

Horretan azti ibili dira hainbat marka: Movistar, Amazon, Zara... Eta handitik ez ezik, txikitik ere eragin daitekeelakoan gaude. Behetik gora.  Berrogeialdi honen lehen egunetako irakaspena izan da hori. Jon Maiak esan bezala: “beharbada pandemia honen aurrean bizitzen ari garen ariketa kolektibo, komunitario, global hontatik ohartzera ailegatu gaitezke mundu honetan kontua ez dela norbera salbatzea, baizik eta soilik denok salbatzen bagara salbatuko dela norbera

Goazen errora. Guztiok egiten dugun galdera hauxe da: “hau noiz arte?“, baina guk egiten duguna ondorengoa da: “bukatzen denean, zer?” Erein eta ernaldu dugun elkartasunari bide ematen jarraitu behar dugula ziur gaude.

Captura de pantalla 2020-03-20 a las 16.58.12

Bitartean, geure buruari galderak egiten jarraitzen dugu:

  • Krisi honen ondoren, bezeroa zelakoa izango da?
  • Bezeroarekin nolako hartu emana izan behar dugu?
  • Bezeroak tratu berdina beharko du?

Eta enpresari dagokionez…

  • Gizatiarragoak izan behar garela konturatuko al gara?
  • Teknologiak garrantzia asko duen arren, giltzarri pertsonak direla argi izango al dugu?
  • Azkarragoak izan behar al dugu? 

Eta pertsonen, gizartearen inguruan…

  • Aldatu beharra al daukagu?
  • Balore berdinei eutsi behar al diegu? 
  • Ona eta txarra binomioak bere horretan jarraituko al du?
  • Gauzak eskala berdinarekin baloratuko al ditugu?
  • Abiadura honetan jarraitu behar al dugu bizitzen?

Hartu denbora galderak egin eta erantzunak bilatzeko.  Sinetsita gaude hau zaplazteko bat izan dela;
zaplazteko bat, esnatzeko.

2018a zenbakitan

YELLOWING_irudia

Begiak itxi eta kandelei putz egitean amesten dugun gisan atzean utziko dugun 2018an bete gabeko promesak egiten hasiko dugu gutariko askok 2019a. Edo ez. Hamabi mahats ale hamabi segundotan jaten, edo lehen kanpai hotsean hamabiak ahoratzen. Eta, haragi lehorrak nola, mahats masa-pilota ezin irentsi emango ditugu urteko lehen segundoak. Xanpainarekin topa egiten batzuk eta txispatuko ez dituen burbuilarik gabeko edariekin besteak. Familia giroan agurtuko dugu 2018a askok, oporretan gero eta gehiagok. Batera edo bestera, atzera begirakoa egiten bukatzen dugu askok urtea. Eta horrela bukatuko dugu guk ere.

2018ak sare sozialei dagozkionean zenbaki potoloak utzi dizkigu. Konektatuta bizi gara, sarera lotuta. Datuek hori azpimarratzen dute. 2009a geroztik goranzko joera izan dute sareek. Hazkuntza hori lausotzen ari da, baina mantsotze hori sareak gure egunerokoan errotu diren seinale besterik ez da.

2018an, Espainiar estatuan, 16-65 urte bitarteko lagunen %85ak sare sozialak erabili ditu; hots, 25.5 milioi dira sareetako erabiltzaileak.

 

Erabiltzaileen profila

  • %51 emakumezkoa
  • Bataz besteko adina: 38,4 urte
  • %74 lanean

Kopuru horrek gora egingo du 2019an. Erabiltzaile ez direnen %9ak datozen hamabi hilabeteetan sareren batean izena emango duela aitortu du eta. Eta, probableena da, sare sozial hauetakoren batean sortzea profila: Facebook, Twitter, Instagram, Linkedin edo Whatsappk, horiek baitira barneratuen ditugunak.

Facebook ezaguna da erabiltzaileen %96arentzat. Twitter da bigarren indarra %72ko ezagutzarekin. Dena den, 2017tik, beheranzko joera du sare honek. Instagramek, ordea, kontrako joera du. Geroz eta presentzia nabarmenagoa du erabiltzaileen egunerokoan.

 

Sareen ezagutza

  1. Facebook %96
  2. Twitter %72
  3. Instagram %62
  4. Linkedin %21
  5. Whatsapp %16

Ezagutzatik erabilpenera urrats bat dago, ordea. Eta, erabilpenari dagokionean ere, Facebook dago zerrendaren gailurrean Whatsappekin batera. Erabiltzaileen %87ak erabiltzen ditu bai bata eta bai bestea. Hala ere, duela bi urtetik hona behera egin du Facebookeko erabiltzaile kopuruak. Aldiz, kontrako norabidean doa Instagram. Geroz eta erabitzaile gehiago ditu.

 

Sareen erabilera

  1. Facebook %87
  2. Whatsapp %87
  3. Youtube %69
  4. Instagram %49
  5. Twitter %48

Sare horien artean, egunean ordu gehien Whatsappen ematen ditugu. Bataz beste, egunean 1:33 minutu eskaintzen dizkiogu sare honi. 16-30 urte bitarteko gazteak dira konektatuta denbora gehien pasatzen dutenak. Adinean gora egin ahala, ordu kopuruak behera egiten du.

Denboraren zatirik handiena Whatsappen igarotzeak lotura estua du sareetan egiten dugunarekin. Eta, sareak, bereziki, mezuak bidaltzeko eta gure kontaktuekin harremantzeko erabiltzen ditugu. Gure jardueraren %66a horretara bideratzen dugu. Bideoak ikusteko, musika entzuteko eta gure kontaktuek egiten dutenaren berri izateko ere erabiltzen ditugu sareak.

 

Sareetako jarduera

  1. Harremandu %66
  2. Bideoak ikusi eta musika entzun %56
  3. Kontaktuek egiten dutena ikusi %44
  4. Ezagutza jaso %36
  5. Edukia argitaratu %33

Begi bistakoa da sarera lotuta bizi garela. Eta sarera konektatzeko gero eta gehiago erabiltzen dugu mugikorra, %95ak erabiltzen du gailu hori. Ordenagailua %91ak erabiltzen du eta tableta %48ak.

 

Eta zuk, testu hau, zein gailutatik irakurri duzu? Hasi eta buka egin duzu, ala bidean beste hainbat sareetara jo duzu? Zein sareetara? Erantzunetan ikusi duzu ea 2018ko tendentziekin bat egiten duzun. 2019an ere izango dugu elkarren berri!

 

Informazioa IABren Estudio Anual de Redes Sociales 2018 dokumentutik jaso dugu
123